De Krakeelkamer

Het kleine gebouw dat je straks deels boven het water ziet, refereert naar de grachten aan dit deel van de stad. Die in de periode 1573-1600 nog niet geheel bebouwd waren. De grond was kort daarvoor opgehoogd, bestrating en kademuren waren misschien nog niet eens helemaal klaar. Het was een gebied in ontwikkeling. Het Tuynhuisje heeft de functie van Krakeelkamer gekregen. In de Vroege Gouden Eeuw was er in elke wat grotere stad een “Commissaris van Huwelyckse Saecken”. Deze besliste bij meningsverschillen tussen mannen en vrouwen. In vergelijking met andere landen was de positie van de vrouw daarbij redelijk goed geregeld. Zelfs wanneer zij niet kon lezen of schrijven en van ‘lage komaf’ was, kon zij gelijk krijgen van de Commissaris. Het bureau werd in de volksmond – in ieder geval in Amsterdam – de Krakeelkamer genoemd.

Een mooi en bekend voorbeeld van rechtspraak is dat van Rembrandt. Toen zijn eerste vrouw Saskia overleden was, ging hij zeven jaar lang om het kindermeisje Geertje Dirks. Toen hij verliefd werd op Hendrikje Stoffels en deze bij hem in huis kwam, stapte Geertje naar de Krakeelkamer. Zij kreeg gelijk, hoewel zij niet kon bewijzen dat Rembrandt met haar “vleselycke gemeenschap” had gehad. Rembrandt moest éénmalig 200 gulden betalen, hetgeen neerkwam op een modaal inkomen van 1 vol jaar. Dat was zelfs meer dan zij had gevraagd. Ze mocht ook de sierraden houden die zij van Rembrandt had gekregen, maar ze mocht ze nooit verkopen. Toen zij dat korte tijd later toch deed, stapte Rembrandt op zijn beurt naar Commissaris en met hulp van zijn zwager werd Geertje beschuldigd van hoererij. Zij werd daarop veroordeeld tot 12 jaar spinhuis in Gouda. Velen vonden dat toch wel erg zwaar, want Gouda was ook nog de zwaarste gevangenis. Vrienden van Geertje, die ook ongeletterd waren, stapten later op hun beurt naar rechter en zij werd na 5 jaar vervroegd vrijgelaten. Ze overleed een klein jaar later. De 200 gulden van Rembrandt heeft ze nooit gekregen…

In Kaeskoppenstad vindt er dit jaar een huwelijk plaats. Misschien is het een moetje… Meisjes mochten wel enigszins kiezen met wie zij wilde trouwen maar altijd was wel instemming van de ouders nodig en vaak voelden de ouders de plicht om voor hun dochter een geschikte kandidaat (met geld) te vinden. Toch hadden vrouwen en jongedames inspraak, wat uniek was in Europa.

Mede mogelijk gemaakt door Nh1816 Verzekeringen